Mersin, Türkiye

14 Halk Eğitim Merkezi, 1 Olgunlaşma Enstitüsü


Mersin, Akdeniz’in açıklığı ve Torosların direnciyle şekillenen üretken bir kültürün kentidir. Kıyıdan yaylaya uzanan yaşam ritmi, el sanatlarında canlı ve dengeli bir estetiğe dönüşür. Dokumalar, geleneksel zanaatkârlık pratikleri ve yerel üretim kültürü; sabırla sürdürülen bir mirası temsil eder. Mersin’de üretim, doğanın cömertliğiyle insan emeğinin uyumlu birlikteliğidir. Mersin, çeşitliliğini ustalıkla harmanlayan, Anadolu’nun parlak ve dinamik renklerinden biridir.
MERSİN-Akdeniz
Akdeniz Karacaoğlan Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Çarpana (Kolan Dokuma)



Çarpana dokumacılığı, kökeni M.Ö. 2000–3000 yıllarına dayanan, Anadolu’da 1940’lı yıllarda Türk literatüründe tanınan kadim bir el sanatıdır. Basit yer tezgâhlarında ve yörük çadırlarında kadınlar tarafından dokunan bu teknik, yün, keçi kılı ve pamuktan elde edilen ipliklerle çözgü yüzlü yassı ve şerit formunda üretilir. Geçmişte günlük yaşam ve ihtiyaçlardan doğan kolan dokumacılığı, günümüzde işlevselliğini yitirmese de daha çok dekoratif ürünler, giyim aksesuarları, ev eşyaları ve hediyeliklerde değerlendirilmektedir. Hâlen Anamur, Silifke, Mut, Gülnar ve Torosların bazı köylerinde üretimi sürmekte olup, Mersin Olgunlaşma Enstitüsü ile Halk Eğitim Merkezlerinde açılan kurslarla gelecek nesillere aktarılmaktadır.
MERSİN-Merkez
Mersin Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Balık Ağı Örme



İlimiz Akdeniz ilçesi Karaduvar Belediyesi başta olmak üzere Balıkçılık ve bununla birlikte Balık ağı üretimi halkın geçim kaynağı olmakta balık ağı kursu ise istihdama destek vermektedir. Balık ağı kursunda eğitim alan kursiyerler ,özellikle kadınlarımız bu alandaki sektör talebini sağlamaktadır

This is your About section. Every website has a story and users want to hear yours. This is a great opportunity to give a full background on who you are and what your site has to offer. Double click on the text box to edit the content and add all the information you want to share. You may like to talk about how you got started and share your professional journey. Explain your core values, your commitment to customers and how you stand out from the crowd.
MERSİN-Anamur
Anamur Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Anamur Kilimleri (Karalarbahşiş ve Güleç, Güneybahşiş, Ovabaşı Kilimleri)



Anamur Yöresi Kilim Dokumacılığı, Türk el sanatları içinde önemli bir yere sahiptir ve Yörük kültürünün ayrılmaz bir parçası olarak günümüze ulaşmıştır. Orta Asya kökenli motiflerin izlerini taşıyan Anamur kilimleri, altıgen ve beşgen motiflerin yoğunluğu ve “post yanışlı” adı verilen kaplan postunu andıran çizgileriyle diğer yörelerden ayrılır. Kilimlerde kullanılan 199 farklı motif arasında eli belinde (annelik ve bereket), koç boynuzu (yiğitlik ve güç), hayat ağacı (soy devamlılığı), saç bağı ve küpe (evlenme isteği) öne çıkar. Seccade, heybe, çanta, yastık gibi işlevlerde kullanılan bu dokumalar, kök boya ve yün gibi doğal malzemelerle cicim, zili ve sumak teknikleriyle üretilmiştir. 16.–17. yüzyıllardan günümüze kadar motif bütünlüğünü koruyarak taşınmıştır.
MERSİN-Çamlıyayla
Çamlıyayla Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
İğne Oyası



İğne oyası, ilçemizin el emeği göz nuru geleneksel sanatlarından olup küçük iğnelerle iplik halkalarının düğümlenmesiyle oluşturulur. Bu oyada kök, çirdik, fiskil, yaprak, tırabzan, bıyık, boru ve zürafa gibi farklı teknikler uygulanır. Ortaya çıkan motifler yöresel olarak küpeli oya, papatya, sümbül, kirpik adalyası, dutlu oya gibi adlarla bilinir. Geleneksel olarak ipek iplikle yapılan iğne oyaları ince işçilik ve sabır gerektirir; modern dönemde ise ipeğe benzeyen sentetik iplikler de kullanılmaktadır. Motiflerin dik durması için bazı bölümlere misina ya da ince tel yerleştirilir. Evlerde ve halk eğitim merkezlerinde üretilen iğne oyaları kadınların geçim kaynağı olup ilçede düzenlenen festivallerde sergilenerek kültürel tanıtıma katkı sağlamaktadır.
MERSİN-Erdemli
Erdemli Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
01.Yörük Kıyafet ve Aksesuarları
02.Kara Çadır
03.Çarık
04.Çulfalık ve çıpıt
05.Eğirtmeç









01.Yörüklük, göçebe yaşam biçimini ifade eden ve Türkmen/Oğuz boylarından günümüze taşınan bir kültürel yapıdır. Temel geçim kaynağı küçükbaş hayvancılığa dayanan Yörükler, at ve deveyi yük ve binek aracı olarak kullanmış, et, süt, yoğurt ve bal gibi ürünler beslenme kültürlerini şekillendirmiştir. Bağımsızlıklarına düşkün olan Yörükler, dağlar ve yaylalarda doğa ile bütünleşmiş bir yaşam sürmüş, göçebe hayatın sunduğu farklı coğrafya ve topluluklarla etkileşim kültürel zenginliklerini artırmıştır. Erdemli’de yaşayan Yörüklerin giyim-kuşam ve aksesuarları bu kültürel mirasın önemli parçasıdır. Bu mirasın korunarak turizm yoluyla tanıtılması, hem gelecek kuşaklara aktarılması hem de bölge ekonomisine katkı sağlaması açısından önem taşımaktadır.
02.Yörük hayatının vazgeçilmezlerinden olan, yağmuru, karı, güneşi geçirmeyen,
keçi kılından örme bir çadır örtüsü ile bu örtüyü ayakta tutan direkler ve iplerden oluşan, dikdörtgen planlı bir çadır türü olan: “kara çadır”.
03.Günümüzün modern ayakkabılarının yaygınlaşmasıdan önce, yörükler tarafından ayakkabı olarak kullanılan: “çarık”
04.İmkanların kısıtlı olduğu dönemlerde, evlerde kullanılan ve günümüzde: çul ve çaput gibi isimlerle anılan ve yörük hayatında: “çıpıt” olarak anılan ve “çulfalık” -yörede “çulvalık” denir- isimli tezgahlarda, ev ortamında ve evdeki bayanlar tarafından dokunan malzemeler.
05.Modern dünyanın rengarenk ipleri yokken, eskiden yün eğirmek amacı ile Yörükler tarafından sıklıkla kullanılan: “çıkrık-çark” ve “eğirtmeç” “denilen basit makineler ile yünden ip de elde edilmesi -yörede yün eğirmek denir- mümkündü.Yörük kadınlarının boş zamanlarında ve özellikle de sohbet ortamlarında, yün, keten, kenevir, pamuk gibi lifli hammaddeleri büküp ip yapmalarına (yöredeki deyimiyle: eğirmeye) yarayan bir ucu çengelli tahta araç.
MERSİN-Gülnar
Gülnar Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Yöresel Yemekler



Yüzlerce yıldır bölgemize özgü tescilli yöresel ürünlerden olan Gülnar nohut ve buğdayından yapılan düğünlerin, sünnet,mevlütlerin,cenaze yemeklerinin,bayramların ve insanların bir araya geldiği her türlü parogramların vazgeçilmezi olan yahni-keşkek Türk kültürünün ve bölgemizi yansıtan en önemli kültür öğelerinin başında gelir. Yöremizde yüzlerce yıldır bir araya geldiğince ilk akla gelen yahni-keşkek halkın biribiriyle kaynaşması sosyalleşmesi açısından oldukça önem arz etmektedir. Bu kültür mirasımızın aktarımı nesilden nesile devam etmekte olup Aşçı Yardımcısı kursumuz ile bu kültümüzün devamını sağlamak en büyük amacımızdır.
MERSİN-Mut
Mut Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
01.Mut Kilimi
02.Kök Boyama
03.Bağlama Yapımı
04.Halk Oyunları ( Mut Yöresi)
05.Geleneksel Türk Mutfağı ( Yöreye ait Yemekler)
06.Semercilik Yapımı












01.Mut kilimleri, kökleri yüzyıllar öncesine dayanan göçebe Türkmen kültürünü yansıtan önemli bir el sanatıdır. Özellikle Yörük kültürünün izlerini taşıyan bu kilimler, Türkmen kadınlarının el emeğiyle hayat bulmuş, aynı zamanda kadınların üretime ve iş yaşamına katılımına katkı sağlamıştır. Mut kilimlerinin ayırt edici özelliği, yöre halkının doğal malzemelerden ürettiği ve günümüzde unutulmaya yüz tutmuş kök boya tekniği ile dokunmasıdır. Kırmızı, mavi, sarı, siyah ve beyaz gibi canlı renklerle dokunan kilimlerde; yıldız, hayat ağacı, göz motifi ve koç boynuzu gibi semboller yer almakta, bu motifler bereket, iyi dilek ve nazardan korunma anlamlarını taşımaktadır. Modern halı ve kilimlerin yaygınlaşmasıyla üretim azalsa da Mut Halk Eğitimi Merkezi çalışmalarıyla bu gelenek yaşatılmaya devam etmektedir.
02.Mut ilçesinde kök boyama sanatı, doğal malzemelerle yün ipliklerinin renklendirilmesine dayanan ve yüzyıllardır sürdürülen köklü bir gelenektir. Türkmen kültürünün izlerini taşıyan bu sanat, ünlü Mut kilim dokumacılığının ayrılmaz bir parçasıdır. Kök boyama yöntemiyle elde edilen renkler, kilimlerde, yöresel kıyafetlerde ve çeyiz eşyalarında kullanılan ipliklere doğallık, estetik ve dayanıklılık kazandırır. Bu teknikte ceviz kabuğu, nar kabuğu, karamık kökü, rubia bitkisi, soğan kabuğu, meşe palamudu, kına ve çeşitli kök bitkilerden yararlanılır. Doğal boyarmaddelerin sağladığı kalıcı renkler, Mut kültüründe hem sanatsal hem de işlevsel bir değer taşımaktadır.
03.Anadolu kültürünün en önemli öğelerinden olan bağlama yörük kültürünü yaşatan İlçemiz yerel ve ulusal sanatçılarımız aracılığı ile icra edilmektedir. Geçmişten günümüze ülkemizin kıymetli ozanlarından Karacaoğlan ve Musa EROĞLU ilçemizin yetiştirdiği sanatçılardandır. İlçemizde aynı zamanda el emeğiyle bağlama yapan ustalarımızda mevcuttur ve ilçemiz Halk Eğitimi Merkezi aracılığla ustalıklarını gelecek nesillere taşıma gayreti içerisindedirler.
04.Yöre Halkımız üzüntüsünü ağıtlarla neşesini halk oyunları ile göstermektedir.İlçemizde kurulan Mut Halk Oyunları ekibi Ulusal yarışmalarda 1.cilikler elde etmiş Yörük kültürünün başarıyla aktarmışlardır. İlçemiz Halk eğitim Merkezi geleneksel dans topluıluklarına gerek sahne gerek eğitici imkanı sunarak kültürümüzün bu önemli yapı taşının devemının sağlanmasına yardımcı olmaktadır.
05.Mut yöresi, zengin mutfak kültürüyle tanınmakta ve Türkmen-Yörük geleneğinin izlerini taşıyan özgün lezzetler sunmaktadır. Yörede en bilinen yemeklerden keşkek, düğün ve özel günlerde buğday ile etin uzun süre pişirilmesiyle hazırlanır. Yahni, et, nohut, soğan, salça ve baharatlarla yapılan geleneksel bir yemektir. Topalak, ince bulgur, un ve baharatlarla yoğrulup hazırlanan köfte türüdür. Batırık ise ince bulgur, domates, salatalık, yeşillik, ceviz, yer fıstığı ve susamla yapılan, özellikle yaz aylarında serinletici bir tat olarak öne çıkan yöresel bir yemektir. Bu yemekler, Mut mutfağının kültürel zenginliğini yansıtırken Halk Eğitimi Merkezi kurslarıyla yaşatılmakta ve gelecek nesillere aktarılmaktadır.
06.İlçemizde semercilik ,geçmişten günümüze kadar geleneksel bir el sanatı olarak önemini korumuştur. Tarih boyunca Mut ve çevresinde hayvancılık yaygın olduğundan semercilik de önemli bir zanaat haline gelmiştir. Semerler; genellikle ahşap, keçe,deri ve saman gibi doğal malzemeler kullanılırak el emeğiyle yapılır.Usta semerciler,her semeri hayvanın sırt yapısına uygun üretir.Bu yüzden semercilik,yalnızca fiziksel işçilik değil aynı zamanda bilgi ve deneyim gerektiren bir zanaaattır. Ancak,teknolojinin vemodern ulaşım araçlarının yaygınlaşmasıyla birlikte semercilik mesleği de kaybolmaya yüz tutmuştur.
MERSİN-Silifke
Silifke Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
01.Pamuklu Bez Dokuma
02.Dokuma
03.Kolan dokuma
04.Cep cep
05.Tülbent
06.İbrişimli Drabulus












01.Dokuma fabrikalarının olmadığı dönemlerde yöredeki yörüklerin pamuğu alarak elde eğirerek çulfalık tezgahlarında dokudukları kumaştır. Giysi dikimi ve ev tekstili yapımında kullanılmıştır. Silifke ve köylerinde dokunmuştur. Kumaşlar dokunduğu taktirde otantik ve organik iç ve dış giyecek olarak kullanılabilir.
02.Çul, çuval , Heybe, Çadır, At, eşek saman torbası gibi ihtiyaçlarda keçi kılı, koyun yünü, deve yününden yörede yapılan dokumalardır
03.Kolan dokuma(keçi kılı ve koyun yününün eğirilip boyanması ile elde edilen iplerin çeşitli tekniklerle dokunan desenli kalın dokumalardır.Yük bağlama, Kuşak (kemer) Bebek hopetme, At eşek deve gibi hayvanların koşum ve dizginlerinde Kullanılar.
04.Cep cep: Küçük ev greçlerinin muhafaza edildiği sıralı gözlerden oluşan ve çadır direğinde asılı kumaş yada dokumadan dikilen dekoratif ev gereçtir.
05.Pullu ve boncuklu tülbentler: Kadınların baş örtmekte kullandıkları örtü.
06.Erkek ve kadınların bellerini korumak için, alt ve üst kıyafetleri sabitlemek için bellerine sardıkları dokuma kuşak. Ölçüleri : en 30 cm, boy 250cm.
MERSİN-Tarsus
Tarsus Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Ahşap Boyama



Şahmeran, Türk, İran, Irak ve Anadolu mitolojilerinde belden aşağısı yılan, üstü insan formunda tasvir edilen efsanevi bir varlıktır. Farsça Şah-ı Maran ifadesi “yılanların şahı” anlamına gelmektedir. Halk arasında bilgeliği, iyimserliği ve ölümsüzlüğü ile anılan Şahmeran’ın ruhunun öldüğünde kızına geçtiğine inanılır. Anadolu’da Tarsus ve Adana-Yılankale gibi yerler onun yaşadığı mekânlar olarak kabul edilmektedir. Efsanelerde genellikle insanlarla karşılaşması ve öldürülmesi konu edilir. Yöremizde hazırlanan el yapımı ahşap sunum tepsisinde Şahmeran figürü, narenciye motifleri ve barış ile bereketin simgesi zeytin dallarıyla birlikte işlenmiş; boya teknikleriyle estetik bir görünüm kazandırılarak hem kültürel miras hem de sanatsal değer vurgulanmıştır.
MERSİN-Toroslar
Toroslar Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Mersin Bez Dokuması


Mersin köy ve yaylalarında Yörükler tarafından yer tezgâhlarında dokunan bükme bez dokumalar, geleneksel yaşamın önemli bir parçasıdır. Bu el dokumaları; çarşaf, yorgan, yastık astarı, iç göynek, gecelik, peşkir, erkeklerin giydiği “güdük” adı verilen üst kıyafet, kalın dokumasından yapılan “seko” ceket ve şalvar, ayrıca sofra bezi, savan, peştamal, un ve bulgur çuvalları ile düz dokumasından üretilen kefenlik kumaş olarak kullanılmaktaydı. Günümüzde üretim şekli büyük ölçüde aynı kalmış, ancak iplikler artık çarkta eğrilmek yerine hazır alınmaya başlanmıştır. Zaman alıcı yapım süreci ve hazır ürünlerin yaygınlaşması nedeniyle bu dokumacılık giderek azalmış, yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalmıştır.
MERSİN
Mersin Olgunlaşma Enstitüsü
Üretilen Değerler
01.İğne Oyası
02.Mor Kulak Motifli çul dokuma
03.Muz Lifi
04.Seramik Amfora
05.Seramik şahmeran








01.Tarsus’ta nesillerdir üzüm bağlarında yetişen üzümler, Toros Dağları’nın rüzgârı, Berdan Çayı’nın suyu ve bereketli toprakların sunduğu eşsiz mirasın ürünüdür. Bu kültürel değerden esinlenilerek, Tarsus beyazı üzümünü simgeleyen iğne oyası teknikleriyle kolye tasarımı yapılmıştır. İslam kültüründe güzellik, zarafet ve saflığın sembolü kabul edilen hatmi çiçeği ise aynı teknikle broş olarak işlenmiştir. Ayrıca dürüstlük, sadakat, mutluluk ve iyimserliği temsil eden ayçiçeği motifinden esinlenilerek yapılan çalışmalar, geleneksel iğne oyasının estetik ve sembolik zenginliğini günümüze taşımaktadır.
02.Dokumada Zili Tekniği kullanılmış olup atkı ve çözgü ipi olarak yün tercih edilmiştir. Geometrik bezemeler arasında üçgen ve paralel kenar; sembolik bezemeler arasında ise mor kulak, kenar suyu ve kuş gözü motifleri yer almaktadır. 1.39x2.30 cm ölçülerindeki bu çul dokuma, yapılan araştırmalar sonucunda Mersin İli Erdemli İlçesi Sarıyer Mahallesi’nde tespit edilen motiflerden esinlenilerek 2024 yılında Mersin Olgunlaşma Enstitüsü Dokuma Atölyesi’nde uygulanmıştır. Dokumaya bordo renkli bez ayağı tekniği ile başlanmış, yeşil renkte “kuş gözü” bordür dokunmuş, yan bordürlerde kırmızı, beyaz ve yeşil iplikler kullanılmıştır. Zemini kaplayan “mor kulak” motifi ise grift biçimde işlenmiştir.
03.Sıfır atık projesiyle başlayan bitkisel kaynaklı muz lifi çeşitli aksesuar olarak; çanta, şapka, kemer, terlik, kilim, Amerikan servis ve ev aksesuarları olarak yapılmıştır. Görseldeki çanta muz lifliyle çalışılarak tığ örücülüğü tekniğiyle işlenmiştir.
04.Mersin bölgesine ait olan seramik amforalar, bölgenin tarihsel ticaret faaliyetlerini ve Akdeniz kültürleriyle olan etkileşimini yansıtır. Antik dönemde ticaretin önemli bir merkezi olan Mersin, amforalar aracılığıyla zeytinyağı, şarap gibi ürünlerin taşınmasına katkı sağlamıştır. Bu tür eserler, Mersin’in kültürel mirasını zenginleştirirken, bölgenin tarih boyunca önemli bir ticaret ve kültür köprüsü olduğunu hatırlatmaktadır.
05.Mersin yöresine ait olan Şahmeran figürü, bölgede efsanevi hikayelerle beslenen zengin bir kültürel simge olarak önemli bir yere sahiptir. Yarı yılan, yarı kadın şeklindeki bu mitolojik varlık, bilgelik ve şifa gibi kavramlarla ilişkilendirilir. Mersin halkının geleneksel inanışlarında ve el sanatlarında sıkça yer bulan Şahmeran figürü, kültürel kimliğin bir parçası haline gelmiş ve halk sanatlarına ilham vererek yöresel kimliğin korunmasına katkı sağlamıştır.