Malatya, Türkiye
13 Halk Eğitim Merkezi
Malatya, bereketli toprakların ve köklü üretim kültürünün şekillendirdiği güçlü bir Anadolu kentidir. Kayısının sabrı, dokumaların inceliği ve geleneksel el sanatlarının titizliği; emeğin sürekliliğini yansıtır. Dağların direnci ve ovanın cömertliği, zanaatkârın elinde estetik bir dengeye dönüşür. Malatya’da üretim, geçmişten gelen bilgiyi ölçü ve kararlılıkla bugüne taşır. Her motifte yerel hafızanın izi, her işçilikte köklü bir kültürel bilinç hissedilir. Malatya, bereketi ve emeği zarafetle buluşturan, Anadolu’nun sıcak ve güçlü renklerinden biridir.
MALATYA-Arapgir
Arapgir Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
01.ARAPGİR TAHTA ÇİVİLİ AYAKKABI
02.Manusa Dokuma
01. Arapgir Tahta Çivili Ayakkabısı, geleneksel deri işçiliği ve ustalıkla üretilen, kimyasal yapıştırıcı kullanılmadan tamamen tahta çivilerle monte edilen özgün bir kundura türüdür. Yüzü hakiki deri, tabanı sığır köselesinden olup kayın, huş ve gürgen ağacından yapılan çivilerle sağlamlaştırılır. Ustadan çırağa aktarılan üretim süreci ayak ölçüsü alınmasıyla başlar; saya kesimi, dikiş, gerdirme, ilinti dikimi ve taban çivileme aşamalarıyla devam eder. Çeşitli modelleri (maskeretli, yemeni kalıbı, atkılı vb.) bulunan bu ayakkabılar uzun ömürlüdür. Kullanılan araç-gereçler arasında ahşap kalıp, falçata, danilya, petatir, labunya ve çiriş gibi geleneksel malzemeler yer alır. Bugün Arapgir kültürel mirasının önemli bir zanaat örneğidir.
02.Arapgir ile yaklaşık 140 yıl özdeşleşen manusa dokumacılığı, 1830’lardan itibaren hızla yaygınlaşmış, 19. yüzyıl boyunca bölgede önemli bir geçim kaynağı olmuştur. Yün ve pamuklu ipliklerle jakar tezgâhlarında üretilen manusa; düz, potikli, çiçekli, bademli, yılan eğrisi, taraklı gibi desen çeşitleriyle tanınmıştır. 1836’da bölgede 1000 tezgâh İngiliz ipliği kullanarak üretim yapmış, yılda 95.000 kg iplik dokunmuş, ürünler Rusya ve Anadolu’nun çeşitli yerlerine gönderilmiştir. Sağlamlığı ve kalıcı renkleriyle İngiliz Manchester basmalarına karşı uzun süre tercih edilen manusa, 1907’de 1200 tezgâhla zirveye ulaşmıştır. Ancak 1950’lerden sonra önemini yitirmiş, 1970’lerde yok olma noktasına gelmiştir.
This is your About section. Every website has a story and users want to hear yours. This is a great opportunity to give a full background on who you are and what your site has to offer. Double click on the text box to edit the content and add all the information you want to share. You may like to talk about how you got started and share your professional journey. Explain your core values, your commitment to customers and how you stand out from the crowd.
MALATYA-Akçadağ
Akçadağ Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Nazarlık
Akçadağ Kürecik bölgesine ait hem tarihi hem kültürel bir eser olan nazarlıktır. Bu eser sadece kürecik bölgesinde yaygın olarak yapılır. O yörenin inancına göre yeni doğum yapmış kadınları ve bebekleri albastıdan korur. Bu el işi aynı zamanda bebeği olan Kürecik’ li her kadın kendi elleriyle işler. Günümüzde yeni neslin çok rağbet etmediği ve yavaş yavaş kaybolmaya başlayan bir gelenektir.
MALATYA-Arguvan
Arguvan Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
3 ve 5 Telli Balta Cura Saz ( Sinemil Sazı)
Kökeni İran Horasan’a dayanan Sinemil Sazı , 1071 ‘deki Malazgirt Zaferi ile Anadolu’ya taşınmıştır. Oğuzların/Türkmenlerin Anadolu’yu fethinden sonra Anadolu Türk yurdu olmuş ve sinemil sazı da bu topraklar ile buluşmuştur. Gövdesi Akça ağaç, Sapı çam, Teknesi dut ağacı , perdesi ise koyun bağırsağından yapılmaktadır. 12 perde 3 kulaktan oluşmakta olup bilinen ustaları Ali Dede ve oğlu Mustafa MARAŞLI’dır. Günümüzde ise Hasan SARIGÜL tarafından üretilmektedir. Türkü diyarı olarak bilinen Arguvan ilçesi ile özdeşleşmiş bir saz türüdür.
MALATYA-Kale
Kale Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Çini
Çinilerinin üstünlüğü, kap kacak ve tabak olarak üretilmekte olup , ayrıca çiniden hediyelik eşya yapımı da önemli yer tutmaktadır. Kursiyerler kendi tasarımlarının yanı sıra talebe göre kişiye özel vazo, kase, bardak, ibrik gibi 100 yakın çeşitli süs eşyaları üretebilmektedirler. Kale çinileri il içinde yaygın olarak kullanılmalarının yanı sıra, yurt içinde de kullanılmaktadır.
MALATYA-Kuluncak
Kuluncak Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Bakır İşlemeciliği
2014 yılında Kuluncak Kaymakamlığı’nın SODES desteğiyle başlatılan “Hünerli Eller” projesi kapsamında açılan Bakır İşlemeciliği kursları, ilçede unutulmaya yüz tutmuş bir sanatı yeniden canlandırmıştır. Erzincan’dan gelen usta öğreticiler rehberliğinde başlayan eğitimler, kadın kursiyerlerin kısa sürede ustalaşmasını sağlamış, bakır işçiliği ilçede önemli bir istihdam ve gelir kaynağına dönüşmüştür. Saat, çerçeve, kahve takımı, ibrik, semaver gibi ürünler üreten kursiyerler hem el emeğini sanata dönüştürmekte hem de aile bütçelerine katkıda bulunmaktadır. 2021’de kurulan Döner Sermaye İşletmesi sayesinde pazarlama sorunları çözülmüş, bakır işlemeciliği sürdürülebilir hâle gelmiştir. Böylece Kuluncak, kültürel mirasını yaşatarak ekonomik değere dönüştürmeyi başarmıştır.
MALATYA-Yazıhan
Yazıhan Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
Dirican Halısı
Bir kültürün oluşumunda gelenek, görenek, yaşam tarzı ve tarihsel süreçlerin etkisi büyüktür. Bu değerler arasında en önemli unsurlardan biri halı sanatıdır. Göçebe yaşam tarzına dayanan halıcılık, özellikle hayvancılıkla uğraşan aşiretlerin çadır ve eşyalarını süsleyen, kolay taşınabilir dokumalar olarak ortaya çıkmıştır. Malatya halıları, aşiretlerin kültürel izlerini yansıtarak yörede önemli bir el sanatı geleneği oluşturmuştur. Kompozisyonlarında ikili, üçlü ve altıgen göl motifleri sıkça görülmekte; dörtgen, sekizgen ve madalyon formları yaygın kullanılmaktadır. Desenler genellikle eski halılardan, komşu köylerden ya da kanaviçelerden aktarılmıştır. Malatya halıları, geometrik desenlerinin yanı sıra hav dokusu, renkleri ve saçak örgüleriyle de tanınır. Ayrıca kullanılan iplik türlerine göre farklı sınıflandırmalara tabi tutulur.
MALATYA-Yeşilyurt
Yeşilyurt Halk Eğitimi Merkezi
Üretilen Değerler
01.Çırmıhtı Dokuması
02.Yeşilyurt Halısı
01.Malatya’nın Yeşilyurt ilçesinde, eski adıyla Çırmıhtı’da dokunan Çırmıhtı dokuması, çözgü ve atkısı pamuktan oluşan, bezayağı örgü tekniğinde siyah-beyaz renklerde küçük ekose desenli bir kumaştır. Yerelde Haneyi Kareyi Çırmıhtı ve Damalı Mahrama olarak da bilinen bu dokuma, Anadolu’da “çatmalı” ya da “damalı” gibi adlarla tanımlanan geometrik desenlerin yöresel bir örneğini yansıtır. Desen, 12 siyah ve 12 beyaz çözgü sırasının tekrarıyla elde edilir. Çırmıhtı dokuması geçmişte kadınların dış giyiminde yaygın olarak kullanılmış, etek ve şalvar yapımında tercih edilmiştir. Günümüzde ise bölgenin kültürel mirasını yaşatma amacıyla sınırlı ölçekte üretimi devam ettirilmekte ve yöresel kimliğin önemli bir göstergesi olarak korunmaktadır.
02.Yeşilyurt’ta dokuma kültürünün devamı niteliğinde ipek duvar ve yer halıları üretilmekte olup, bu halılar yöreye özgü desenleriyle dikkat çekmektedir. Kalite ölçüsü 27/33 olan halılarda 1 m²’de 89.100 ilmek, 270 tel ve 330 sıra bulunmaktadır. Bordürlerde sırasıyla Yeşilyurt’un suyu, Malatya kayısısı, birlik ve beraberlik sembolü desen, Yeşilyurt kirazı yer almakta; orta motif olarak Yeşilyurt Caddesi dokunmuştur. İkinci halıda ise aynı bordür desenleri korunmuş, merkezde yerel kültürün simgesi olan Çırmıhtı dokuma deseni işlenmiştir. Bu çalışmalar kursiyerlere hem gelir getirici bir meslek edinme imkânı sunmakta hem de yöresel dokuma geleneğinin yaşatılmasına katkı sağlamaktadır.